صنایع دستی:

در سیستان وبلوچستان صنایع دستی از جمله گلیم –قالیچه،قالی وپشتی تولیدمی شود.همچنین سوزن بافی  -سکه ودگمه دوزی –چادر دوزی –سفال سازی –جواهر سازی هم در میان خانواده ها معمول است واین صنایع به عنوان  سوغاتی های ارزشمندبه حساب می آیند.

غذاهای محلی:

غذاهای استان در ارتباط مستقیم با نوع زندگی آن هاست.

خورشت ماهی –دوغ ماهی –آب گوشت ماهی –شیرداغ-ماچدوه-اناردانه سبزگ-قادلمه و...

رقص وموسیقی:

ترانه ها وموسیقی محلی سیستان وبلوچستان بسیار زیباست .این ترانه ها بیشتر در مراسم عروسی خوانده می شود .

مشهورترین این ترانه ها عبارتند از:ترانه میرعلم –بلبل –چاکرتانلبل-زهیرک

بلوچ ها به داستان های محلی جن وپری علاقه دارند وداستان های عاطفی  آنها زیبا وپرمعنی وهمراه با تبلیغ روحیه شجاعت ودلاوری است

وسایل موسیقی سیستان و بلوچستان ،قیچک ودهل است .

پوشاک:

مردان بلوچ ،لباسی ساده وبلند به همراه دستاری که سفید است بر تن دارند .پوشاک زنانه از زیبایی خاصی برخوردار است. در لباس زنانه از هنر سوزن دوزی وپریوار دوزی بلوچ استفاده می شود .

نژاد و زبان:

بلوچ ها آریایی نژاد هستند اما در ادوار مختلف اقوام گونا گونی از مناطق اطراف از جمله اعراب –افغانها –هندی ها به دلایلی به این سرزمین آمده و ساکن شده اند.کسانی که از سرزمین های دیگر به این استان آمده اند؛ اصالت قبلی خودرا از دست داده وبه عنوان بلوچ مشهورشده اند اما بلوچ های منطقه  کمابیش اصالت خود را حفظ کرده اند.

مردم این استان به زبان بلوچی حرف می زنند.البته در قسمت های مختلف لهجه ها با هم فرق میکند.

 در بعضی قسمت ها ، زبان  تحت   تٲ ثیر لغات اردو و پاکستانی قرار گرفته است.

دین:

بیشتر مردم این استان مسلمان هستند واکثریت دارای مذهب اهل تسنن می باشند.

آداب ورسوم:

تولد:درهنگام تولد به مدت هفت شب با حلوای محلی شیرگی که ازشیره خرما درست می شود از اطرافیان پذیرایی می کنند .در روز ششم برای نوزاد پسر دو گوسفند وبرای نوزاد دختر یک گوسفند قربانی وبین اطرافیان تقسیم می کنند.

سوگواری :

در منراسم سوگواری زنان پارچه ی سیاهی دورکمربسته ودست هارا مشت برروی سینه ودر حالت نشسته به زانو به مدت چهل روز می زدند. تا یک سال خیلی کم از خانه بیرون می رفتند ولباس سیاه می پوشیدند ومردم را دعوت به قرآن خوانی می کردند.

بازی محلی:

کپگ(بازی با پا) – چک تلتی – 9 خانه ای –مجولی –دومکی-چم بندکی –دوتک تلکی – هدکان رو -  کشتی محلی – کتار(شطرنج محلی ) وچوک

منبع : مجله کیهان بچه ها.

گردآورنده : علی اکبر صیادی